سرپرسى سايكس ( مترجم : سيد محمد تقى فخر داعى گيلانى )

268

تاريخ ايران ( فارسى )

پيشرفت قشون پارس و تسخير آتن تا اينجا براى پارسيها بد پيش نيامده بود . از سخت‌ترين معابر گذشته ، ناوهاى يونانى هم بعد از دو محاربه عقب نشستند و راه يونان مركزى بىمانع و منازع براى مهاجمين باز شد . پس خشايارشا به فوسيس « 1 » رفته و آن را بغارت داد ، آنگاه قشون عظيم متوجه آتيك گرديد . آتنيان چون در ترموپيل اميد موفقيت داشتند آتن را تخليه نكرده بودند ، ولى اين كار را در اينموقع بعجله صورت دادند ، زنها و كودكانرا به ترزن « 2 » و اژين « 3 » و سالاميس « 4 » فرستادند ، بعضى اشخاص هم بقول هاتف دلف كه حرف مجمل و مبهمى زده و گفته بود آتن بايد بحصارهاى چوبى خود اطمينان كند اعتماد كرده در اكروپل مانده بعد از مدافعهء شديد مغلوب و مقتول گرديدند و عاقبت آتن بدست مهاجمين افتاد و آنها بتلافى حريق سارد آن را آتش زدند . شاهنشاه بعد از آنكه آتيك را بدلخواه خراب و آتن را مسخر نمود البته مطمئن بود كه موقع نصرت و ظفر آخرى به زودى خواهد رسيد ليكن مقدمات قياس غلط بود و نتيجهء صحيح نداد . جنگ سالاميس سال 480 قبل از ميلاد تميستوكل كه در اقناع اسپارتيان و تصرف در مزاج ايشان كمال لياقت و هنرمندى را ظاهر ساخت ناوهاى يونان را وادار كرد كه پس از رها كردن آرتى ميزيوم به سالاميس بروند تا اينكه ايشان بتوانند خانواده‌هاى خود را نجات بدهند . در جزيرهء نامبرده آخرين امداد بايشان رسيده شمارهء آنها به قريب چهارصد فروند بالغ گرديد كه درواقع نجات يونان موكول بكثرت عدهء ناوها بود لكن باز عدهء ناوهاى دشمن بر آنها فزونى داشت . مسخر شدن آتن و پيشرفت ناوهاى ايران به طرف فالرون « 5 » خيلى اسباب تشويش شده دستجات پلوپونسى اصرار كردند كه بايد كشتىها به طرف كرنت بروند و در اين باب ملاحظهء حال آتنيان را نكردند كه خانواده‌هاى ايشان درنتيجهء آن بمعرض دستگيرى خواهند افتاد . عذر ايشان هم اين بود كه ميگفتند اگر در سالاميس مغلوب شديم ديگر اميد نجات از دست پارسيان باقى نمىماند ، ليكن در تنگهء كرنت قواى يونانيان اسباب

--> ( 1 ) - Phocis ( 2 ) - Troizen ( 3 ) - Aegina ( 4 ) - Salamis ( 5 ) - Phaleron